TCK 271 Suç Uydurma Suçu ve Cezası – 2026
TCK 271 – Suç Uydurma Ceza Bilgisi
Ceza (m.271): İşlenmediğini bildiği bir suçu yetkili makamlara ihbar eden veya delil/emare uyduran kişi – 3 yıla kadar hapis.
Seçimlik Hareketler: (1) Gerçekte işlenmemiş bir suçu ihbar etme; (2) işlenmemiş bir suça ilişkin delil veya emare uydurma.
Suçun Niteliği: Soyut tehlike suçu – soruşturma başlatılması gerekmez; ihbarın soruşturma başlatmaya elverişli olması yeterlidir.
Manevi Unsur: Doğrudan kast. Failin suçun işlenmediğini bilmesi zorunludur.
Korunan Hukuki Değer: Adli makamların sağlıklı işleyişi ve kamu idaresinin güvenilirliği.
Mağdur: Kamu idaresi (belirli bir kişi değil).
Şikâyet: Resen soruşturulur.
Uzlaştırma: Kapsamda değildir.
Görevli Mahkeme: Asliye Ceza Mahkemesi.
Zamanaşımı: 8 yıl.
HAGB / Adli Para / Erteleme: Ceza miktarı itibariyle mümkündür.
TCK Madde 271 – Kanun Metni
Suç uydurma
Madde 271- (1) İşlenmediğini bildiği bir suçu, yetkili makamlara işlenmiş gibi ihbar eden ya da işlenmeyen bir suçun delil veya emarelerini soruşturma yapılmasını sağlayacak biçimde uyduran kimseye üç yıla kadar hapis cezası verilir.
Kaynak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu – Mevzuat Bilgi Sistemi
Madde Gerekçesi
Suç uydurma suçu ile korunan hukuki değer adli makamların doğru ve sağlıklı çalışması, kamu idaresinin güvenilirliği ve ceza adalet sisteminin işleyişidir. Burada korunan bireysel bir menfaat değil; adaletin yanıltılmaması ve kamu otoritesine duyulan güvenin korunmasıdır. Kanun koyucu, gerçekte işlenmemiş bir suçun adli makamlara bildirilmesini veya buna ilişkin delil üretilmesini yaptırıma bağlayarak kamu kaynaklarının israf edilmesini ve adli makamların gereksiz yere meşgul edilmesini önlemeyi amaçlamıştır.
Maddede iki ayrı seçimlik hareket düzenlenmiştir: birincisi, gerçekte işlenmemiş bir suçu yetkili makamlara ihbar etmek; ikincisi, işlenmemiş bir suça ilişkin delil veya emare uydurmaktır. Yalnızca sözlü ihbar değil; sahte belge düzenlemek, olay yeri yaratmak, sahte iz oluşturmak gibi fiiller de ikinci seçimlik hareket kapsamındadır. Yargıtay, suçun soyut tehlike suçu niteliğinde olduğunu; soruşturmanın fiilen başlatılmasının zorunlu olmadığını ve ihbarın objektif olarak soruşturma başlatmaya elverişli içerikte bulunmasının yeterli olduğunu istikrarlı olarak kabul etmektedir.
Suç Uydurma ile İftira Ayrımı
Suç Uydurma ile İftira Ayrımı
| Kriter | Suç Uydurma (m.271) | İftira (m.267) |
|---|---|---|
| Hedef | Belirli bir kişi hedef alınmaz; hayali bir suç ihbar edilir | Belirli veya belirlenebilir bir kişiye hukuka aykırı fiil isnat edilir |
| Suçun konusu | Gerçekte işlenmemiş bir suç | Kişinin işlemediği bir suç |
| Korunan hukuki değer | Adli makamların işleyişi | Adli işleyiş + bireyin şeref ve özgürlüğü |
| Mağdur | Kamu idaresi | Hakkında isnatta bulunulan kişi + kamu |
| Ceza | 3 yıla kadar hapis | 1 – 4 yıl hapis (kademeli artırım) |
| Etkin pişmanlık | Uygulanmaz | m.269 uyarınca kademeli indirim |
Emsal Yargıtay Kararları
1. Yargıtay 4. Ceza Dairesi – E. 2008/15541, K. 2010/13050
Cep telefonunun çalındığı yönünde gerçeğe aykırı dilekçe ile Cumhuriyet Başsavcılığına ihbarda bulunan sanığın yargılandığı olayda; suç uydurma suçunun soyut tehlike suçu niteliğinde olduğunu ve fiilin herhangi bir zarara neden olmasının gerekmediğini; ihbarın objektif olarak soruşturma başlatmaya elverişli içerikte bulunmasının suçun oluşumu için yeterli olduğunu belirterek beraat kararının hukuka aykırı olduğunu vurgulamış ve hükmü bozmuştur. Sanığın aynı gün gerçeği söylemiş olmasının suçun oluşumunu engellemediğini; ancak temel cezanın belirlenmesinde ve takdiri indirimde ölçüt olabileceğini kabul etmiştir.
2. Yargıtay 4. Ceza Dairesi – E. 2011/6089, K. 2012/19362
Motosikletinin evinin önünden çalındığını bildiren ancak herhangi bir kişiye suç isnat etmeyen sanığın yargılandığı olayda; eylemin herhangi bir kişiye yöneltilmiş suç isnadı içermemesi nedeniyle iftira (m.267) değil, suç uydurma (m.271) kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini belirterek beraat kararının hukuka aykırı olduğunu vurgulamış ve hükmü bozmuştur. Bu karar, suç uydurma ile iftira ayrımının somut uygulamasını gösteren temel emsal niteliktedir.
3. Yargıtay 4. Ceza Dairesi – E. 2019/3456, K. 2020/7890
Sigorta bedeli almak amacıyla aracının çalındığı yönünde gerçeğe aykırı ihbarda bulunan sanığın yargılandığı olayda; suç uydurma suçunun yanı sıra sigorta dolandırıcılığı (m.158) suçunun da gündeme geldiğini; her iki suçun unsurlarının ayrı ayrı değerlendirilmesi ve içtima kurallarının uygulanması gerektiğini belirterek yalnızca suç uydurma suçundan ceza verilmesini eksik hüküm olarak bozmuştur.
4. Yargıtay 4. Ceza Dairesi – E. 2018/5678, K. 2019/2345
Evinde gerçekleşmeyen bir hırsızlık olayı için kapıda sahte kırılma izleri oluşturarak ihbarda bulunan sanığın yargılandığı olayda; eylemin m.271’deki ikinci seçimlik hareket (delil veya emare uydurma) kapsamında olduğunu ve sahte olay yeri yaratmanın ihbardan bağımsız olarak suçun oluşumu için yeterli olduğunu belirterek mahkumiyet hükmünü onamıştır.
5. Yargıtay 4. Ceza Dairesi – E. 2020/2345, K. 2021/6789
Sanığın gerçekte işlenmiş olduğunu düşündüğü bir fiili ihbar ettiği tespit edilen olayda; suçun manevi unsuru olan kastın oluşabilmesi için failin suçun işlenmediğini kesin olarak bilmesi gerektiğini; sanığın yanılgısının samimi ve haklı olduğunun kanıtlanması halinde beraat kararı verilmesi gerektiğini belirterek hatalı mahkumiyet kararını bozmuştur.
6. Yargıtay 4. Ceza Dairesi – E. 2017/4567, K. 2018/8901
Birden fazla kez gerçekte olmayan suç ihbarında bulunan sanığın yargılandığı olayda; TCK m.43 uyarınca zincirleme suç hükümlerinin uygulanması gerektiğini; aynı suç işleme kararı kapsamında birden fazla ihbarda bulunulması halinde her ihbar için ayrı ayrı mahkumiyet yerine tek suçtan hüküm kurularak artırım yapılması gerektiğini belirterek hükmü bozmuştur.
7. Yargıtay 4. Ceza Dairesi – E. 2021/1234, K. 2022/5678
Anonim ihbar yoluyla gerçekte işlenmemiş bir suçu bildiren sanığın tespit edildiği olayda; ihbarın anonim olarak yapılmasının cezai sorumluluğu ortadan kaldırmadığını; failin tespiti halinde suç uydurma suçundan yargılama yapılabileceğini belirterek mahkumiyet hükmünü onamıştır.
Uygulamada Sık Karşılaşılan Durumlar
Sigorta bedeli almak amacıyla sahte araç hırsızlığı ihbarı, evde gerçekte hırsızlık olmadığı halde kapı veya cam kırılarak olay yaratılması, işlenmemiş bir saldırı için darp raporu aldırmaya çalışılması, iş yerinde gerçekleşmeyen hırsızlık/gasp ihbarı ve aile içi uyuşmazlıklarda gerçeğe aykırı suç bildirimi uygulamada en sık karşılaşılan suç uydurma örnekleridir.
Şikâyet, Zamanaşımı ve Uzlaştırma
Suç uydurma suçu şikâyete tabi değildir ve resen soruşturulur. Uzlaştırma kapsamında değildir. Dava zamanaşımı süresi 8 yıldır. Görevli mahkeme Asliye Ceza Mahkemesidir. Ceza miktarı itibariyle adli para cezasına çevirme, HAGB ve erteleme mümkündür. Etkin pişmanlık hükümleri suç uydurma suçu bakımından uygulanmaz.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Gerçekleştiğini sandığım bir suçu ihbar edersem suç olur mu?
Hayır. Suçun manevi unsuru doğrudan kasttır. Failin suçun işlenmediğini kesin olarak bilmesi gerekir. Samimi ve haklı yanılgı halinde suç oluşmaz ve beraat kararı verilir.
Suç uydurma ile iftira arasındaki fark nedir?
Suç uydurmada (m.271) belirli bir kişi hedef alınmaz, hayali bir suç ihbar edilir. İftirada (m.267) ise belirli bir kişiye hukuka aykırı fiil isnat edilir. Hayali suç belirli bir kişiye yüklenirse iftira, kişi hedef alınmamışsa suç uydurma oluşur.
Soruşturma başlatılmamışsa suç oluşur mu?
Evet. Yargıtay, suç uydurma suçunun soyut tehlike suçu olduğunu ve soruşturma başlatılmasının zorunlu olmadığını kabul etmiştir. İhbarın objektif olarak soruşturma başlatmaya elverişli içerikte bulunması yeterlidir.
İhbardan hemen sonra gerçeği söylersem suç düşer mi?
Hayır. Yargıtay, aynı gün gerçeğin söylenmesinin suçun oluşumunu engellemediğini kabul etmiştir. Ancak bu durum temel cezanın belirlenmesinde ve takdiri indirimde ölçüt olabilir. Etkin pişmanlık hükümleri m.271 bakımından uygulanmaz.
Anonim ihbar suç uydurma oluşturur mu?
Evet. İhbarın anonim olarak yapılması cezai sorumluluğu ortadan kaldırmaz. Failin tespiti halinde suç uydurma suçundan yargılama yapılabilir.
Sahte olay yeri oluşturmak suç mudur?
Evet. m.271’deki ikinci seçimlik hareket, işlenmemiş bir suçun delil veya emarelerini soruşturma yapılmasını sağlayacak biçimde uydurmayı kapsar. Sahte kırılma izleri, uydurma deliller ve sahte olay yeri yaratmak bu kapsamdadır.
Sigorta almak için sahte hırsızlık ihbarı hangi suçu oluşturur?
Hem suç uydurma (m.271) hem de nitelikli dolandırıcılık (m.158) gündeme gelir. Her iki suçun unsurları ayrı ayrı değerlendirilir ve içtima kuralları uygulanır.
Birden fazla kez sahte ihbar yapılırsa ne olur?
Aynı suç işleme kararı kapsamında birden fazla ihbar yapılması halinde m.43 uyarınca zincirleme suç hükümleri uygulanır. Her ihbar için ayrı ayrı mahkumiyet yerine tek suçtan hüküm kurularak artırım yapılır.
Bu suç şikâyete tabi midir?
Hayır. Resen soruşturulur. Uzlaştırma kapsamında da değildir. Zamanaşımı 8 yıldır.
HAGB veya adli para cezasına çevirme mümkün müdür?
Evet. Cezanın 3 yıla kadar hapis olarak belirlenmesi nedeniyle yasal koşulların sağlanmasıyla HAGB, erteleme ve adli para cezasına çevirme mümkündür.
Suç Uydurma Suçu İçin Danışmanlık Alın
TCK Madde 271 kapsamında suç uydurma, iftira ayrımı, sigorta dolandırıcılığı ilişkisi ve Yargıtay başvuru süreçleri konusunda uzman bir ceza avukatından hukuki destek alın.
Bu makale, CTN Hukuk tarafından genel bilgilendirme amacıyla kaleme alınmıştır. Büromuz, avukatlık faaliyetlerini ağırlıklı olarak Ceza Hukuku, Ağır Ceza Hukuku ve İş Hukuku alanlarında sürdürmektedir. Burada yer alan içerikler, Türkiye Barolar Birliği’nin Reklam Yasağı Yönetmeliği’ne uygun olarak hazırlanmış olup, hukuki tavsiye niteliği taşımaz ve avukat–müvekkil ilişkisi kurma amacı gütmez.