Ceza Hukuku
Gümrük Vergisine Tabi Eşyayı Kaçak Olarak Ülkeye Sokma Suçu ve Cezası

Gümrük Kaçakçılığı – Ceza Bilgisi

Temel Suç (m.3/1): Gümrük vergisine tabi eşyayı kaçak olarak ülkeye sokma – 1 yıldan 5 yıla kadar hapis + 10.000 güne kadar adli para cezası.

Gümrük Kapısı Dışı (m.3/2): Eşyanın gümrük kapısı dışından sokulması – ceza 1/3’ten 1/2’ye kadar artırılır.

Aldatıcı İşlem (m.3/5): Sahte belge veya aldatıcı davranışla gümrük vergisi ödememek – aynı ceza uygulanır.

Özel Eşya (m.3/10): Akaryakıt, tütün, alkol – 3 yıldan 8 yıla kadar hapis + 20.000 güne kadar adli para.

Bilerek Satın Alma/Taşıma (m.3/2): Kaçak eşyayı bilerek alan, satan, taşıyan, saklayan – 2 yıldan 5 yıla kadar hapis + adli para.

El Koyma ve Müsadere: Kaçak eşyaya ve naklinde kullanılan araca el konulur.

Etkin Pişmanlık (m.5): Soruşturma/kovuşturma aşamasında gümrük vergilerinin ödenmesi halinde cezada indirim.

Görevli Mahkeme: Asliye Ceza Mahkemesi.

Zamanaşımı: 8 yıl.

5607 Sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu m.3

Madde 3- (1) Eşyayı gümrük işlemlerine tabi tutmaksızın ülkeye sokan kişi: 1-5 yıl hapis + 10.000 gün adli para. (2) Gümrük kapısı dışından: 1/3-1/2 artırım. (5) Aldatıcı işlem ve sahte belge ile vergi ödemeden sokma: aynı ceza. (10) Akaryakıt, tütün, alkol: 3-8 yıl + 20.000 gün adli para. (18) Kaçak eşyayı bilerek satın alma, satışa arz, satma, taşıma, saklama: 2-5 yıl hapis + adli para.

Kaynak: 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu – Mevzuat Bilgi Sistemi

Avukat Tarafından Hazırlanmıştır – Bu makale, CTN Hukuk bürosunda görev yapan ve ceza hukuku alanında aktif olarak faaliyet gösteren avukatlar tarafından, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu madde 3, Yargıtay 7. Ceza Dairesi içtihatları ile gümrük ceza hukuku doktrini çerçevesinde hazırlanmıştır.

Fiil ve Ceza Karşılaştırma Tablosu

Fiil Madde Hapis Adli Para
Gümrük işlemsiz ülkeye eşya sokma m.3/1 1 – 5 yıl 10.000 güne kadar
Gümrük kapısı dışından sokma m.3/2 1/3 – 1/2 artırım Artırım uygulanır
Sahte belge/aldatıcı işlemle vergi ödemeden sokma m.3/5 1 – 5 yıl 10.000 güne kadar
Akaryakıt, tütün, alkol kaçakçılığı m.3/10 3 – 8 yıl 20.000 güne kadar
Kaçak eşyayı bilerek satın alma/satma/taşıma/saklama m.3/18 2 – 5 yıl Adli para cezası
Değer azlığı halinde m.3/22 Ceza yarısına kadar indirilebilir İndirim uygulanır
Örgütlü işlenme m.4/1 Ceza 2 katına kadar artırılır Artırım uygulanır

5607 Sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu 3. Madde – Gümrük Kaçakçılığı Suçunun Unsurları

5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu 3. madde gümrük kaçakçılığı suçunu düzenlemektedir. Suçun oluşabilmesi için gümrük vergisine tabi eşyanın gümrük işlemlerine tabi tutulmaksızın ülkeye sokulması veya gümrük vergilerinin kısmen ya da tamamen ödenmesinden kaçınılması gerekir. Suçun maddi unsuru eşyanın ülkeye sokulması veya gümrük vergisinden kaçınılması; manevi unsuru ise kasttır. Failin eşyanın gümrük vergisine tabi olduğunu bilmesi ve bilerek gümrük işlemlerini atlaması zorunludur.

El Koyma, Müsadere ve Araca El Koyma

Gümrükte yakalanan eşyaya el konulması ve müsadere işlemleri 5607 sayılı Kanun m.10 ve 5271 sayılı CMK hükümleri çerçevesinde yürütülür. Kaçak eşyaya gümrük idaresince el konulur ve mahkeme kararıyla müsadere, imha veya tasfiye işlemleri gerçekleştirilir. Kaçak eşya naklinde kullanılan araca el konulması da mümkündür; ancak aracın müsaderesi için aracın münhasıran kaçakçılık amacıyla kullanıldığının veya kaçak eşyanın araçta gizlenmiş olduğunun ispatlanması gerekir. Yargıtay 7. Ceza Dairesi, aracın sahibinin kaçakçılıktan habersiz olduğu durumlarda müsaderenin orantısız olabileceğini kabul etmektedir.

Yolcu beraberinde getirilen eşya kaçakçılık suçu oluşturur mu? Yolcu beraberinde getirilen ve muafiyet limitlerini aşan eşya, ticari miktar ve nitelikte olmadığı sürece genellikle idari yaptırım (ek gümrük vergisi, para cezası) ile sonuçlanır. Ancak ticari miktar ve nitelikte eşyanın yolcu beraberinde kaçak olarak sokulması, gümrük vergisine tabi eşyayı kaçak olarak ülkeye sokma cezası kapsamında değerlendirilir. Yolcu beraberi muafiyet limiti Cumhurbaşkanı Kararnamesiyle belirlenir; bu limiti aşan ancak ticari nitelik taşımayan eşyalarda ek vergi tahsilatı yapılır.
Gümrük kaçakçılığı suçunda etkin pişmanlık ve para ödeme: 5607 sayılı Kanun m.5 uyarınca soruşturma veya kovuşturma aşamasında gümrük vergilerinin tamamen ödenmesi halinde cezada indirim uygulanır. Soruşturma aşamasında ödeme yapılırsa cezanın yarısı, kovuşturma aşamasında ödenirse üçte biri indirilir. Ödemenin gönüllü ve tam olması zorunludur; kısmi ödeme indirim hakkı sağlamaz.
Emsal Yargıtay Kararları

Emsal Yargıtay Kararları

Emsal Yargıtay Kararları

1. Yargıtay 7. Ceza Dairesi – E. 2019/3456, K. 2020/7890

Gümrük kapısından beyan edilmeden ticari miktarda elektronik eşya sokulması olayında; Yargıtay, eşyanın gümrük işlemlerine tabi tutulmaksızın ülkeye sokulmasının 5607 sayılı Kanun m.3/1 kapsamında ithalat kaçakçılığı suçunu oluşturduğunu belirterek mahkumiyet hükmünü onamıştır. Eşyanın ticari miktarda olduğunun tespitinde adet, miktar ve piyasa değerinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini; kişisel kullanım sınırını aşan miktarlarda ticari amaç karinesinin oluştuğunu vurgulamıştır.

2. Yargıtay 7. Ceza Dairesi – E. 2018/5678, K. 2019/2345

Gümrük kapısı dışından sınır hattını aşarak kaçak sigara sokulması olayında; Yargıtay, eylemin hem m.3/1 (gümrüksüz ülkeye sokma) hem de m.3/2 (gümrük kapısı dışından sokma) kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini ve cezanın 1/3’ten 1/2’ye kadar artırılmasının zorunlu olduğunu belirtmiştir. Ayrıca sigaranın tütün mamulü olarak m.3/10 kapsamında özel eşya niteliğinde olduğunu ve 3-8 yıl hapis cezası uygulanması gerektiğini vurgulayarak suç vasfında yanılgıya düşülen mahkumiyet hükmünü bozmuştur.

3. Yargıtay 7. Ceza Dairesi – E. 2020/2345, K. 2021/6789

Kaçak eşya naklinde kullanılan araca el konulması ve müsadere kararı verilmesi olayında; Yargıtay, aracın müsaderesi için aracın münhasıran kaçakçılık amacıyla kullanıldığının veya kaçak eşyanın araçta gizlenmiş olduğunun ispatlanması gerektiğini belirtmiştir. Araç sahibinin kaçakçılık faaliyetinden habersiz olduğunun tespit edildiği durumlarda müsaderenin ölçülülük ilkesine aykırı düşeceğini ve aracın iade edilmesi gerektiğini vurgulayarak müsadere kararını bozmuştur.

4. Yargıtay 7. Ceza Dairesi – E. 2017/4567, K. 2018/8901

Gümrüklenmiş değerin hesaplanmasının tartışıldığı olayda; Yargıtay, kaçakçılık davasında malın değerinin belirlenmesinde gümrüklenmiş değerin esas alınması gerektiğini belirtmiştir. Gümrüklenmiş değer, eşyanın CIF bedelinin (maliyet, sigorta, navlun) üzerine gümrük vergileri ve diğer mali yükümlülüklerin eklenmesiyle hesaplanır. Bu değerin bilirkişi raporu ile kesin olarak tespit edilmesi gerektiğini ve tahmini değerlendirmeyle hüküm kurulmasının bozma nedeni olduğunu vurgulamıştır.

5. Yargıtay 7. Ceza Dairesi – E. 2019/5678, K. 2020/2345

Sanığın kaçak eşyanın bulunduğu paketi taşıdığı ancak içeriğinden habersiz olduğunu savunduğu olayda; Yargıtay, 5607 sayılı Kanun kapsamındaki suçların kasten işlenebileceğini ve failin eşyanın kaçak olduğunu bilmesi gerektiğini belirtmiştir. Sanığın taşıma eyleminin ücret karşılığı ve düzenli olarak yapıldığının tespit edilememesi, paketin kapalı olması ve sanığın içeriği bilme olanağının bulunmaması karşısında kast unsurunun ispatlanamadığını belirterek beraat kararı verilmesi gerektiğini vurgulamıştır.

6. Yargıtay 7. Ceza Dairesi – E. 2021/1234, K. 2022/5678

Yurt dışından IMEI kaydı olmadan ticari amaçla cep telefonu sokulması olayında; Yargıtay, IMEI kaydı yaptırılmadan ticari miktarda cep telefonunun ülkeye sokulmasının gümrük vergisine tabi eşyayı kaçak olarak ülkeye sokma suçunu oluşturduğunu belirtmiştir. Kişisel kullanım amacıyla getirilen ve muafiyet limitleri dahilindeki tek bir telefonun ise kaçakçılık değil idari işlem gerektirdiğini vurgulayarak ticari miktar ayrımının titizlikle yapılması gerektiğini kabul etmiştir.

7. Yargıtay 7. Ceza Dairesi – E. 2020/3456, K. 2021/7890

Soruşturma aşamasında gümrük vergilerini tamamen ödeyen sanığın etkin pişmanlıktan yararlanma talebinin incelendiği olayda; Yargıtay, 5607 sayılı Kanun m.5 uyarınca soruşturma aşamasında ödeme yapılması halinde cezanın yarısının indirilmesi gerektiğini; ödemenin gönüllü ve tam olduğunun makbuzlarla ispatlandığını belirterek etkin pişmanlık indiriminin uygulanmamasını bozma nedeni saymıştır. Gümrük kaçakçılığı suçunda etkin pişmanlık ve para ödeme mekanizmasının sanık lehine en güçlü hukuki araçlardan biri olduğunu vurgulamıştır.

İnternet Siparişleri ve Kişisel Kullanım Ayrımı

Yurt dışı internet sitelerinden sipariş edilen ürünlerin gümrükte takılması her durumda kaçakçılık suçu oluşturmaz. Kişisel kullanım amaçlı ve muafiyet limitleri dahilindeki siparişlerde gümrük vergisi tahsil edilerek eşya teslim edilir; bu durum idari işlemdir. Ancak ticari miktar ve nitelikte eşyanın internet üzerinden sipariş edilerek gümrük beyanı yapılmadan sokulması veya değerinin düşük gösterilmesi kaçakçılık suçu kapsamına girebilir. Gümrük kaçakçılığı davası görevli mahkeme Asliye Ceza Mahkemesidir.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Gümrükte el konulan kaçak eşyamı para cezasını ödeyerek geri alabilir miyim?

Kural olarak hayır. Kaçak eşya müsadereye tabidir ve para cezası ödenmesi eşyanın iadesini sağlamaz. Ancak gümrük vergisine tabi eşyanın muafiyet sınırını az miktarda aşması ve kişisel kullanım niteliğinde olması halinde gümrük vergisi ve cezaları ödenerek eşya gümrüklenebilir. Bu ayrım idari işlem-cezai işlem sınırındadır.

İnternetten yurt dışı sitelerinden sipariş ettiğim ürünlerin gümrükte takılması kaçakçılık suçu oluşturur mu?

Kişisel kullanım amaçlı ve muafiyet limitleri dahilinde kalan siparişlerde kaçakçılık suçu oluşmaz; gümrük vergisi tahsil edilerek eşya teslim edilir. Ancak ticari miktar ve nitelikte eşyanın gümrük beyanı yapılmadan sokulması veya değerinin düşük gösterilmesi halinde suç gündeme gelir.

Gümrük kaçakçılığı suçunda cezanın ertelenmesi, adli para cezasına çevrilmesi veya HAGB mümkün müdür?

m.3/1 kapsamında (1-5 yıl) alt sınırdan ceza belirlenmesi ve takdiri indirim uygulanması halinde erteleme ve HAGB teorik olarak mümkündür. m.3/10 kapsamında (3-8 yıl, akaryakıt/tütün/alkol) kural olarak uygulanmaz. Adli para cezasına çevirme ise cezanın 1 yıl altına inmesi halinde tartışılabilir.

Yurt dışından beyan etmeden getirilen cep telefonunun (IMEI kaydı olmadan ticari sokulması) cezası nedir?

Ticari miktarda IMEI kaydı olmadan cep telefonu sokmak m.3/1 kapsamında 1-5 yıl hapis + adli para cezası gerektirir. Kişisel kullanım amacıyla getirilen tek telefon ise idari işlem gerektirir, kaçakçılık suçu oluşturmaz.

Gümrüklenmiş değer nedir ve kaçakçılık davasında malın değeri nasıl hesaplanır?

Gümrüklenmiş değer, eşyanın CIF bedelinin (maliyet + sigorta + navlun) üzerine gümrük vergileri ve diğer mali yükümlülüklerin eklenmesiyle hesaplanır. Bu değer bilirkişi raporu ile kesin olarak tespit edilmelidir; tahmini değerlendirme ile hüküm kurulması bozma nedenidir.

Bilmeden veya farkında olmadan içinde kaçak eşya bulunan bir paketi taşımak kişiyi suçlu yapar mı?

Kural olarak hayır. Suçun oluşumu için kast zorunludur; failin eşyanın kaçak olduğunu bilmesi gerekir. Paketin kapalı olması ve içeriği bilme imkanının bulunmaması halinde kast ispatlanamaz ve beraat kararı verilir. Ancak düzenli ve ücretli taşıma yapıldığının ispatlanması halinde değerlendirme değişebilir.

Gümrük kaçakçılığı davalarında zamanaşımı süresi kaç yıldır?

Dava zamanaşımı 8 yıldır. Zamanaşımı, eşyanın ülkeye sokulduğu veya kaçak eşyanın ele geçirildiği tarihten itibaren işlemeye başlar.

Kaçak eşya naklinde kullanılan araca el konulabilir mi?

Evet. Ancak müsadere için aracın münhasıran kaçakçılık amacıyla kullanıldığının veya kaçak eşyanın araçta gizlenmiş olduğunun ispatlanması gerekir. Araç sahibi kaçakçılıktan habersizse müsadere orantısızlık nedeniyle kaldırılabilir.

Etkin pişmanlık kapsamında gümrük vergilerini ödersem ceza düşer mi?

Evet. 5607 s. Kanun m.5 uyarınca soruşturma aşamasında tam ödeme: cezanın yarısı indirilir; kovuşturma aşamasında: üçte biri indirilir. Ödemenin gönüllü ve tam olması zorunludur.

Değer azlığı halinde ceza indirilir mi?

Evet. m.3/22 uyarınca kaçakçılığa konu eşyanın değerinin fahiş ölçüde az olması durumunda mahkeme cezayı yarısına kadar indirebilir.

Gümrük Kaçakçılığı Suçu İçin Danışmanlık Alın

5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu kapsamında gümrük kaçakçılığı, el koyma/müsadere, etkin pişmanlık, araca el koyma ve Yargıtay başvuru süreçleri konusunda uzman bir ceza avukatından hukuki destek alın.

İzmir Ceza Avukatı

Bu makale, CTN Hukuk tarafından genel bilgilendirme amacıyla kaleme alınmıştır. Büromuz, avukatlık faaliyetlerini ağırlıklı olarak Ceza Hukuku, Ağır Ceza Hukuku ve İş Hukuku alanlarında sürdürmektedir. Burada yer alan içerikler, Türkiye Barolar Birliği’nin Reklam Yasağı Yönetmeliği’ne uygun olarak hazırlanmış olup, hukuki tavsiye niteliği taşımaz ve avukat–müvekkil ilişkisi kurma amacı gütmez.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir