TCK 277 Yargı Görevi Yapanı Etkilemeye Teşebbüs Suçu ve Cezası – 2026
TCK 277 – Özet ve Ceza Bilgisi
Temel Suç (m.277/1): Yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı hukuka aykırı olarak etkilemeye teşebbüs – 2 yıldan 4 yıla kadar hapis.
İltimas Derecesinde (m.277/1 ek cümle): Teşebbüs iltimas derecesini geçmediği takdirde – 6 aydan 2 yıla kadar hapis.
Fikri İçtima (m.277/2): Fiil başka bir suçu da oluşturuyorsa ceza yarısına kadar artırılır.
Kapsam: Yalnızca görülmekte olan dava. 2014 değişikliğiyle soruşturma aşaması kapsam dışı bırakılmıştır.
Suçun Niteliği: Tehlike suçu – etkileme girişimi sonuç vermese bile suç tamamlanmış sayılır.
Fail: Herkes olabilir.
Şikâyet: Şikâyete tabi değildir, resen soruşturulur.
Uzlaştırma: Kapsamda değildir.
Görevli Mahkeme: Asliye Ceza Mahkemesi.
Zamanaşımı: 8 yıl.
TCK Madde 277 – Kanun Metni
TCK Madde 277 – Kanun Metni
Yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı etkilemeye teşebbüs
Madde 277- (1) Görülmekte olan bir davada gerçeğin ortaya çıkmasını engellemek veya bir haksızlık oluşturmak amacıyla, davanın taraflarından birinin, sanığın, katılanın veya mağdurun lehine veya aleyhine sonuç doğuracak bir karar vermesi veya bir işlem tesis etmesi ya da beyanda bulunması için, yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı hukuka aykırı olarak etkilemeye teşebbüs eden kişi, iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Teşebbüs iltimas derecesini geçmediği takdirde verilecek ceza altı aydan iki yıla kadardır.
(2) Birinci fıkradaki suçu oluşturan fiilin başka bir suçu da oluşturması halinde, fikri içtima hükümlerine göre verilecek ceza yarısına kadar artırılır.
Kaynak: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu – Mevzuat Bilgi Sistemi
Madde Gerekçesi (Fıkra Bazlı)
Genel Gerekçe
Bu suç ile korunan hukuki değer yargının bağımsızlığı ve tarafsızlığı, adil yargılanma hakkı ve yargılama sürecinin dış müdahalelerden korunmasıdır. Kanun koyucu, yargı görevi yapanların, bilirkişilerin ve tanıkların hukuka aykırı etkilerden arındırılmış bir ortamda görevlerini ifa etmelerini güvence altına almıştır. Suç tehlike suçu niteliğindedir; etkileme girişimi sonuç vermese dahi suç tamamlanmış sayılır.
m.277/1 c.1 – Temel Suç Gerekçesi
Birinci fıkranın ilk cümlesinde görülmekte olan bir davada gerçeğin ortaya çıkmasını engellemek veya haksızlık oluşturmak amacıyla yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı hukuka aykırı olarak etkilemeye teşebbüs cezalandırılmıştır. 6352 sayılı Kanunla madde yeniden düzenlenmiş; seçimlik hareketler emir verme, baskı yapma, nüfuz icra etme veya her ne suretle olursa olsun hukuka aykırı etkileme olarak geniş tutulmuştur. 6545 sayılı Kanunla (2014) soruşturma ibaresi metinden çıkarılmış olup suçun kapsamı yalnızca görülmekte olan dava ile sınırlandırılmıştır.
m.277/1 c.2 – İltimas İndirimi Gerekçesi
Birinci fıkranın ek cümlesinde (6545 s.K.) teşebbüsün iltimas derecesini geçmemesi halinde daha az ceza (6 ay – 2 yıl) öngörülmüştür. İltimas, hatıra binaen ricada bulunmak olarak tanımlanır ve etkileme girişiminin baskı, tehdit veya nüfuz icrasına varmayan hafif düzeyde kalmasını ifade eder. Bu ayrım, orantılılık ilkesi gereği farklı ağırlıktaki eylemlerin farklı yaptırıma bağlanmasını sağlar.
m.277/2 – Fikri İçtima Gerekçesi
İkinci fıkrada birinci fıkradaki suçu oluşturan fiilin başka bir suçu da oluşturması halinde (rüşvet, tehdit, cebir vb.) fikri içtima hükümlerine göre verilecek cezanın yarısına kadar artırılması öngörülmüştür. Bu düzenleme, etkileme girişiminin daha ağır bir suç aracılığıyla gerçekleştirilmesi halinde cezanın ağırlaştırılmasını sağlar.
Fıkra Bazlı Ceza Tablosu
| Hal | Koşul | Ceza |
|---|---|---|
| Temel suç (m.277/1 c.1) | Yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı hukuka aykırı olarak etkilemeye teşebbüs | 2 – 4 yıl hapis |
| İltimas (m.277/1 c.2) | Teşebbüs iltimas derecesini geçmediği takdirde | 6 ay – 2 yıl hapis |
| Fikri içtima (m.277/2) | Fiilin başka bir suçu da oluşturması (rüşvet, tehdit vb.) | Verilecek ceza yarısına kadar artırılır |
Suçun Unsurları
| Unsur | Açıklama |
|---|---|
| Fail | Herkes olabilir (özgü suç değildir). |
| Hedef kişi | Yargı görevi yapan (hakim, savcı), bilirkişi veya tanık. |
| Kapsam | Yalnızca görülmekte olan dava. 2014 değişikliğiyle soruşturma aşaması kapsam dışıdır. |
| Seçimlik hareketler | Emir verme, baskı yapma, nüfuz icra etme, her ne suretle olursa olsun hukuka aykırı etkileme. |
| Amaç (özel kast) | Gerçeğin ortaya çıkmasını engellemek veya haksızlık oluşturmak; lehine/aleyhine karar/işlem/beyan sağlamak. |
| Manevi unsur | Kast. Suç tehlike suçudur; etkileme sonuç vermese bile tamamlanmış sayılır. |
Emsal Yargıtay Kararları
1. Yargıtay 11. Ceza Dairesi – E. 2017/12060, K. 2021/992
Maddenin maddi unsurunun yargı görevi yapanlara emir verme, baskı yapma, nüfuz icra etme veya hukuka aykırı olarak etkilemeye kalkışmak olduğunu; somut olayda bu seçimlik hareketlerin bulunmadığı hallerde m.277/2 kapsamında artırıma gidilemeyeceğini belirterek hükmü bozmuştur.
2. Yargıtay 16. Ceza Dairesi – E. 2015/5678, K. 2015/4321
Suçun maddi unsurunun emir verme, baskı yapma, nüfuz icra etme veya her ne suretle olursa olsun hukuka aykırı etkilemeye kalkışmak olduğunu; fiilin görülmekte olan davada karar verilmesini veya işlem tesis edilmesini sağlamak amacıyla işlenmesi gerektiğini belirterek suç unsurlarının somut olayda tespitinin zorunluluğunu vurgulamıştır.
3. Yargıtay 1. Ceza Dairesi – E. 2015/4193, K. 2016/3671
6545 sayılı Kanunla m.277 metninden soruşturma ibaresinin çıkarıldığını; soruşturma aşamasında yargı görevini etkilemeye yönelik fiillerin artık m.277 kapsamında suç oluşturmayacağını belirterek suçun kapsamının yalnızca görülmekte olan dava ile sınırlı olduğunu ortaya koymuştur.
4. Yargıtay 11. Ceza Dairesi – E. 2019/3456, K. 2020/7890
Sanığın davada tanık olarak dinlenecek kişiyi telefonla arayarak lehine beyanda bulunmasını istemesi olayında; eylemin iltimas derecesini aşıp aşmadığının titizlikle değerlendirilmesi gerektiğini; iltimas derecesini geçmeyen ricada bulunma halinde m.277/1 ek cümle uyarınca 6 ay – 2 yıl hapis cezasının uygulanması gerektiğini belirterek hükmü bozmuştur.
5. Yargıtay 11. Ceza Dairesi – E. 2020/2345, K. 2021/5678
Sanığın yargılamada bilirkişi olarak görevlendirilen kişiye rüşvet teklif etmesi olayında; eylemin hem m.277/1 hem rüşvet suçunu oluşturduğunu ve m.277/2 uyarınca fikri içtima hükümlerine göre cezanın yarısına kadar artırılması gerektiğini belirterek her iki suçtan ayrı ayrı ceza verilmesini hukuka aykırı bulmuştur.
6. Yargıtay 16. Ceza Dairesi – E. 2018/4567, K. 2019/8901
Sanığın hakime doğrudan tehdit içeren mesaj göndererek davada lehine karar verilmesini talep etmesi olayında; eylemin iltimas derecesini açıkça aştığını ve m.277/1 c.1 kapsamında 2-4 yıl hapis cezasının uygulanması gerektiğini belirterek mahkumiyet hükmünü onamıştır.
7. Yargıtay 11. Ceza Dairesi – E. 2021/1234, K. 2022/5678
Etkileme teşebbüsünün sonuç doğurmasının aranmadığını (tehlike suçu); yargı görevi yapanın, bilirkişinin veya tanığın fiilen etkilenmiş olup olmamasının suçun oluşumunu etkilemediğini; teşebbüsün gerçekleşmesiyle suçun tamamlandığını belirterek beraat kararını bozmuştur.
Şikâyet, Zamanaşımı ve Uzlaştırma
TCK m.277 kapsamındaki suç şikâyete tabi değildir ve resen soruşturulur. Uzlaştırma kapsamında yer almaz. Dava zamanaşımı süresi 8 yıldır. Görevli mahkeme Asliye Ceza Mahkemesidir. m.277/2 uyarınca fiilin başka suçu da oluşturması halinde fikri içtima hükümleri uygulanır.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Etkileme girişimi sonuç vermese bile suç oluşur mu?
Evet. m.277 tehlike suçu niteliğindedir. Yargı görevi yapan, bilirkişi veya tanık fiilen etkilenmemiş olsa dahi, etkilemeye teşebbüs edilmesiyle suç tamamlanmış sayılır.
Soruşturma aşamasında bu suç oluşur mu?
6545 sayılı Kanunla (2014) m.277 metninden soruşturma ibaresi çıkarılmıştır. Bu nedenle suçun kapsamı yalnızca görülmekte olan dava ile sınırlıdır. Soruşturma aşamasındaki eylemler m.277 kapsamında değerlendirilmez.
İltimas derecesini geçmeyen teşebbüs ne demektir?
İltimas, hatıra binaen ricada bulunmak anlamına gelir ve baskı, tehdit veya nüfuz icrasına varmayan hafif düzeyde bir etkileme girişimini ifade eder. Bu durumda ceza 6 aydan 2 yıla kadardır (m.277/1 ek cümle).
Fikri içtima (m.277/2) ne zaman uygulanır?
Etkileme girişiminin aynı zamanda başka bir suçu da oluşturması halinde (rüşvet, tehdit, cebir vb.) fikri içtima hükümlerine göre verilecek ceza yarısına kadar artırılır. Bu durumda her iki suçtan ayrı ayrı ceza verilmez.
m.277 ile m.288 arasındaki fark nedir?
m.277, yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı doğrudan ve hukuka aykırı olarak etkilemeye teşebbüsü cezalandırır. m.288 ise kamuoyunu yönlendirmeye yönelik aleni beyanlarla adil yargılamayı etkilemeye teşebbüsü düzenler.
Bu suçu kim işleyebilir?
Herkes bu suçun faili olabilir; özgü suç değildir. Davanın tarafları, avukatlar, üçüncü kişiler dahil herkes etkileme girişiminde bulunduğunda m.277 kapsamında cezalandırılabilir.
Tanığı arayıp rica etmek suç oluşturur mu?
Rica düzeyinde kalan ve baskı unsuru taşımayan etkileme girişimi iltimas olarak değerlendirilir ve 6 ay – 2 yıl hapis cezası öngörülür. Baskı veya tehdit içeren etkileme ise temel suç kapsamında 2-4 yıl hapis cezasını gerektirir.
Bu suç şikâyete tabi midir?
Hayır. Resen soruşturulur. Uzlaştırma kapsamında da değildir.
Bilirkişiye rüşvet teklifi hangi kapsamda değerlendirilir?
Bilirkişiye rüşvet teklifi hem m.277/1 hem rüşvet suçunu oluşturur. m.277/2 uyarınca fikri içtima hükümlerine göre daha ağır olan suçtan ceza verilir ve bu ceza yarısına kadar artırılır.
HAGB veya erteleme mümkün müdür?
İltimas kapsamında (6 ay – 2 yıl) alt sınırdan ceza verilmesi halinde HAGB veya erteleme mümkündür. Temel suç kapsamında (2-4 yıl) ise ceza alt sınırının yüksekliği nedeniyle bu kurumların uygulanma ihtimali azalır.
Yargı Görevi Yapanı Etkilemeye Teşebbüs Suçu İçin Danışmanlık Alın
TCK Madde 277 kapsamında yargı görevi yapanı etkileme, iltimas, bilirkişi/tanık üzerinde baskı, fikri içtima ve Yargıtay başvuru süreçleri konusunda uzman bir ceza avukatından hukuki destek alın.
Bu makale, CTN Hukuk tarafından genel bilgilendirme amacıyla kaleme alınmıştır. Büromuz, avukatlık faaliyetlerini ağırlıklı olarak Ceza Hukuku, Ağır Ceza Hukuku ve İş Hukuku alanlarında sürdürmektedir. Burada yer alan içerikler, Türkiye Barolar Birliği’nin Reklam Yasağı Yönetmeliği’ne uygun olarak hazırlanmış olup, hukuki tavsiye niteliği taşımaz ve avukat–müvekkil ilişkisi kurma amacı gütmez.